Kiedy do logopedy?

Kiedy do logopedy?

Kiedy do logopedy?

To pytanie zadaje sobie wielu rodziców. Odpowiedź jest jedna – ZAWSZE i jak NAJSZYBCIEJ, kiedy zauważymy coś niepokojącego. Mamy powinny słuchać swojej intuicji i jeśli czują, że „coś” jest nie tak, że inne dzieci w podobnym wieku mówią lepiej, więcej – skonsultować się z logopedą. Pamiętaj – nigdy nie jest za wcześnie na konsultację ze specjalistą i nigdy nie jest za późno na podjęcie terapii.

Skorzystaj z pomocy logopedy, jeśli:

  • dziecko nie reaguje na imię, nie naśladuje gestów, nie podejmuje prób komunikowania się z otoczeniem w jakikolwiek sposób, nie nawiązuje kontaktu wzrokowego
  • dziecko nie gaworzy – należy tu rozróżnić dwa zjawiska: głużenie i gaworzenie:

- głużenie pojawia się około 3 miesiąca życia i są to zupełnie niekontrolowane, przypadkowe dźwięki. Bardzo istotne jest, że głużą również dzieci niesłyszące;

- gaworzenie – pojawia się około 6 miesiąca życia i jest świadomym, zamierzonym powtarzaniem dźwięków zasłyszanych z otoczenia. Tu istotne jest, że dzieci niesłyszące nie gaworzą.

  • dziecko nie mówi (słownik dwulatka powinien liczyć około 250-300 słów – do „słów” zaliczamy tu jeszcze słowa dźwiękonaśladowcze; dwulatek powinien też składać proste zdania z dwóch wyrazów np. Mama da.) lub rodzice dostrzegają regres mowy (znaczy to, że pewne słowa się pojawiły, a potem „zniknęły” ze słownika dziecka)
  • w wieku 3 lat dziecko nie buduje zdań złożonych z 3 – 4 wyrazów, mówi niewyraźnie i nie jest rozumiane przez otoczenie lub mówi „swoim” językiem zrozumiałym tylko dla najbliższych
  • dziecko wydaje się nie tolerować niektórych dźwięków (np. zatyka uszy) lub sprawia wrażenie, że słabo słyszy (np. ciągle dopytuje „Co?”, robi głośniej TV lub staje blisko odbiornika)
  • dziecko ma silny odruch wymiotny, je tylko niektóre pokarmy, nie wykazuje chęci próbowania nowych smaków i konsystencji
  • dziecko oddycha przez usta, śpi z otwartą buzią, chrapie, nadmiernie się ślini (np. pluje mówiąc), nie potrafi na prośbę rodzica unieść języka do nosa, mówi przez nos
  • dziecko zacina się, powtarza sylaby, wyrazy
  • dziecko nie wymawia niektórych głosek, zniekształca je lub konsekwentnie zamienia na inne
  • dziecko realizuje głoski międzyzębowo (tzn. podczas wymowy głosek np. /s/ /l/ /t/ wsuwa język między zęby) lub realizuje te głoski bocznie (brzmią jak by były wypowiadane przez Kaczora Donalda)
  • dziecko zamienia głoski dźwięczne na bezdźwięczne, np. zamiast /balon/ mówi /palon/; zamiast /góra/ mówi /kura/ itp.
  • dziecko jest już uczniem klasy pierwszej, a ma duże problemy z nauką czytania i pisania

Do logopedy należy udać się  ZAWSZE, jeśli dziecko ma postawioną diagnozę:

  • niedosłuch
  • niepełnosprawność intelektualna
  • opóźniony rozwój mowy (ORM)
  • niedokształcenie mowy o typie afazji
  • autyzm, Zespół Aspergera, Zespół Retta, Zespół Hellera
  • Zespół Downa lub inny zespół genetyczny
  • jąkanie
  • mutyzm

Rozwój mowy dziecka przebiega w bardzo indywidualnym tempie i rytmie, jednak u każdego dziecka możemy zaobserwować te same prawidłowości rozwoju, pojawiające się mniej więcej w tym samym wieku. Jeśli etapy te następują później niż u rówieśników lub dziecko długo zatrzymuje się w jednym etapie, nie robi postępów, wówczas mówimy o opóźnieniu.

Wokół rozwoju mowy dziecka istnieje wiele stereotypów, jak choćby najbardziej popularny – „chłopcy mówią później”. Nawet, jeśli tak jest, wypowiadać się na ten temat może tylko specjalista – nigdy nie wiemy bowiem czy to, że chłopiec nadal nie mówi jest spowodowane tym, że jest chłopcem, czy może problem jest znacznie głębszy i poważniejszy.

Mamo, tato – „wejdźcie” na chwilę w skórę dziecka i wyobraźcie sobie, że: nie możecie się wypowiedzieć, kiedy ktoś Was pyta, nie możecie powiedzieć o tym, że czegoś chcecie lub nie chcecie, że coś Was boli, nie możecie opowiedzieć o tym co miłego lub nieprzyjemnego Was spotkało – nie możecie ROZMAWIAĆ. Nie fundujcie tego swoim pociechom!

Drodzy Rodzice! Reasumując: DO LOGOPEDY IDZIEMY ZAWSZE, GDY WIDZIMY COŚ NIEPOKOJĄCEGO LUB PODEJRZANEGO, kierując się zasadą „dmuchaj na zimne”.

Autor: mgr Natalia Brudnicka

Bibliografia:

  • Jastrzębowska, T. Gałkowski, Logopedia. Pytania i odpowiedzi – podręcznik akademicki, Opole, 2014